W poszukiwaniu sacrum, czyli... "Indie to dla nas miejsce szczególne, które wyzwala emocje i wzbudza silne uczucia. To także miejsce, które nas połączyło. Gdy po raz pierwszy razem odwiedziliśmy ten kraj, a było to w 2001 roku, w Polsce panowała ostra zima, jedna z najbardziej mroźnych i śnieżnych w ostatniej dekadzie" - napisali we wstępie do wydanego kilka tygodni temu albumu fotograficznego "Indie. W poszukiwaniu sacrum" z urodzenia siedlczanin, absolwent (1998 r.) I LO im. B. Prusa w Siedlcach, Rafał Kubik i jego żona Emilia - łodzianka.
"My zaś z tej monochromatycznej, śnieżnobiałej rzeczywistości przenieśliśmy się w odurzający zmysły niezwykle barwny indyjski mikrokosmos, gdzie co dzień rano witało nas gorące slońce. Indyjska rzeczywistość szybko nas pochłonęła. Być może po trosze dlatego, że jedno z nas miało już na koncie osobisty kontakt z Indiami. Dla Rafała był to bowiem drugi wyjazd na subkontynent. Każdy dzień tamtej miesięcznej podróży okazał się głębokim doświadczaniem czegoś innego, niepojętego - nowych ludzi, niezrozumiałych sytuacji i zachowań...
Po powrocie bez przerwy dręczyła nas tęsknota: i za pozostawaniem w drodze, i za samymi Indiami. Byliśmy pewni, że chcemy lepiej poznać ten kraj. Pojechaliśmy drugi raz, tym razem na siedem miesięcy. Był to czas magiczny: czas włóczęgi, pełnej wolności i smakowania świata, jednocześnie też czas "wgryzania się" w Indie i ich kosztowania.
W trakcie tych kilku miesięcy przemierzyliśmy prawie cały subkontynent. Z ciekawością chłonęliśmy: obrazy, zapachy i smaki odwiedzanych miejsc, z zapartym tchem oglądaliśmy ceremonie religijne i odwiedzaliśmy święte miejsca. Bo indyjska duchowość przyciągała nas w sposób szczególny i właściwie to poszukiwanie sacrum za każdym razem wyznaczało trasy naszych wędrówek po półwyspie.
Oczywiście nie zawsze przepełniały nas wyłącznie radość i euforia. Wielokrotnie samoistnie pojawiały się irytacja, zniecierpliwienie i złość na bolesną rzeczywistość, którą trudno jest zrozumieć i zaakceptować.
Siedmiomiesięczna podróż nie wyczerpała naszej ciekawości. Po pewnym czasie zaczęliśmy myśleć o powrocie. Obecnie nadal, pomimo licznych już wyjazdów w tamte rejony, nie przestajemy planować kolejnych indyjskich wędrówek i wciąż znajdujemy powody, by odwiedzać ten kraj.
W Indiach czas nie płynie liniowo, przeciwnie, zatacza koło, tworzy ćakrę. Wszystkie rzeczy i zjawiska mają tam swój rytm, cyklicznie pojawiają się i znikają. Nasz czas też zatacza kręgi. Mamy swój świecki czas w Polsce i święty dla nas czas indyjski, który zawsze, gdy stajemy na półwyspie, zaczyna płynąć od nowa. Za każdym razem odkrywamy kolejne miejsca, kolejne historie i kolejne paradoksy.
To ciekawe, że im więcej wiemy o Indiach, im więcej miejsc odwiedzamy, tym mniej czujemy się pewni, a wręcz ogarnia nas dezorientacja. Indie bowiem wysyłają sprzeczne sygnały, wymykają się schematom, które wciąż próbujemy tworzyć w naszych umysłach. Pochodzimy w końcu ze świata Arystotelesa, św. Tomasza i Kartezjusza.
Nasze ostatnie podróże po półwyspie wiązały się z pisaniem przewodnika dla Wydawnictwa Bezdroża ("Indie Północne, Nepal i Goa", Kraków 2009). Były to wędrówki, które zmusiły nas do spojrzenia na Indie okiem obiektywnego obserwatora, neutralnego czytelnika. Trzeba było zgłębić dziedziny życia, o których nie wiedzieliśmy wiele, odłożyć na bok własne preferencje i uprzedzenia.
Niniejszy album natomiast jest próbą odzwierciedlenia naszych indyjskich fascynacji, mapą miejsc, które zobaczyliśmy i poczuliśmy wszystkimi zmysłami. Emilia i Rafał Kubik" - czytamy we wstępie do albumu "Indie. W poszukiwaniu sacrum" (Wydawnictwo Bezdroża, Kraków 2009).
Autorzy albumu pokazują nam swoje Indie, nie zapominając też o przybliżeniu: geografii, historii oraz kultury tego kraju. Pokazują ludzi i ich życie - i w mieście, i na wsi, mozaikę ras i charakterów, na co dzień i od święta. W poszukiwaniu sacrum odnajdujemy również święte Indie, z ich głównymi (hinduizm, islam, buddyzm) oraz mniej licznie wyznawanymi religiami (dżinizm, sikhizm, chrześcijaństwo, bahaizm i zaratusztrianizm).

www.info.siedlce.pl; 2010-01-14

Emilia. Łodzianka. Absolwentka geografii turyzmu (Uniwersytet Łódzki) i kulturoznawstwa (Uniwersytet Jagielloński). Uczy się języka hindi.
Rafał. Siedlczanin. Absolwent geografii (Uniwersytet Łódzki) i kulturo-znawstwa (Uniwersytet Jagielloński). Tłumaczy indyjskiego filozofa Jiddu Krishnamurti. Razem. - Nie łatwo przekazać ducha i atmosferę kraju, w którym życie codzienne wypełnia poczucie stałej obecności sacrum - podkreślają Emilia i Rafał Kubikowie w Indiach". Na szczęście dla Czytelników nie poddali się i w swych peregrynacjach po subkontynenecie indyjskim, poszli za tym, co dyktowało im serce.
Album ten - niezwykle efektownie przez krakowskie Bezdroża" wyda-ny-to próba odpowiedzi na pytanie, jakie te Indie są, odzwierciedlenie ich obrazu, wynajdywanie własnych ścieżek pośród milionów możliwych, wreszcie próba dotknięcia tego co niewidoczne, a także podróż w głąb... siebie, poszukiwanie miejsca na ziemi, własnego ja". - Indie to dla nas miejsce szczególne, miejsce, które wyzwala w nas emocje i wzbudza silne uczucia. To miejsce, które nas połączyło - przyznają. I to widać-w każdym zdjęciu, opisie, komentarzu.
Nie ma też przypadku w doborze fotografii - od pierwszej do ostatniej. Uśmiechnięta dziewczynka z Dźaj-puru, XIV-wieczne mauzoleum Ak-bara, ruiny Kuldary, o której świetności przypomina teraz tylko szemrzący pośród ruin piasek, Tadż Ma-hal-najsłynniejszy symbol miłości wybudowany dla zmarłej małżonki... Z barwnych fotogramów bije radość, ale i smutek, bogactwo i bieda. Widzimy twarze -te piękne, ale także poorane bruzdami zmarszczek, naznaczone przez czas, a często i ludzi. Rzeźby- bogów, bóstw, ale także wyobrażające sceny erotyczne. Przepiękne krajobrazy sąsiadują w albumie ze skrajnym ubóstwem. Oto Indie Emilii i Rafała.
- Nic nie jest w stanie oddać specyfiki indyjskiego społeczeństwa. Na skomplikowane podziały etniczne nakładają się tu segregacje językowe, religijne i kastowe- mówią. I prowadzą nas pogmatwanymi ścieżynkami świętych ksiąg i literackich objawień, wyjaśniają zawiłości językowego tygla, starają się przybliżyć hinduizm, islam, buddyzm, dźinizm, sikhizm, chrześcijaństwo, bahaizm i zaratusztria-nizm... Tu nie da się bowiem oddzielić normalnego życia od sfery duchowej. Nie ukrywają również, że czasem niejestimłatwo:-Wielo-krotnie pojawiała się irytacja, zniecierpliwienie i złość na bolesną rzeczywistość, którą trudno jest zrozumieć i zaakceptować - przyznają. To album nie tylko dla koneserów cudnych zdjęć i mądrych komentarzy. To album, który pozwala wkroczyć w świat nieogarniony i tajemniczy. To wreszcie album dla wszystkich tych, którzy we krwi mają tę odrobinę szaleństwa", które karze im opuścić wygodnyfotel, by wyruszyć w podróż - nawet w marzeniach. Ktoś, kto choć raz dotknie Indii", zakocha się w nich. Na dobre i na złe. Będzie wielokrotnie do nich powracał, choćby setny raz przeglądając zdjęcia, które już podziwiał. To album, który może się przyśnić. Czy damy się zaprosić w niezwykłą podróż Proszę przewrócić pierwsze karty Indii"...

Dziennik Polski; 2010-01-14

To są Indie!
Nie jest to zwykłe zdanie oznaj-mujące. To jeden z najczęściej słyszanych zwrotów, jakie padają podczas podróży po tym ogromnym subkontynencie. W zdaniu tym nie ma żadnego wytłumaczenia, raczej zawarta jest w nim prawda, że tak po prostu jest i trzeba się pogodzić, że czegoś wytłumaczyć się nie da.
Podróż, jaką proponują nam autorzy albumu, jest opowieścią w obrazach. Indie, od wielu lat fascynujący adres wakacyjny, nadal pozostają nieznane, niepojęte, nieogarnione w swej różnorodności. Syntetyczne wprowadzenie w dzieje Indii, ich systemów religijnych, geografii, pomoże w zrozumieniu autorskich fotografii, acz nie powiększy naszej wiedzy o tym kraju. Zaostrzy tylko czytelniczy apetyt, ale może o to właśnie idzie autorom Cennym atrybutem jest oparcie się na wybitnych autorach (Kieniewicz, Kapuściński, Terza-ni, Herodot, Jung), których soczyste cytaty niewątpliwie wzbogacają tekst.
Frapująca opowieść o duchowej przestrzeni Indii dzieli się na dwa nurty: człowiek i jego miejsce w indyjskim sacrum. To odważna próba opisu nieopisanego, bo poprzez wskazanie sytuacji, pozawerbalnych relacji między ludźmi oraz miejsc magicznych, których moc odczuje każdy, choć niewielu pojmie siłę ich źródła. Książka jest nie tylko subiektywnym opisem podróży, ale lekcją o hinduizmie i hindusach, "którymi trzeba się urodzić i od dzieciństwa przyswajać zwyczaje, normy i kultowy kontekst religii". A przecież nie ma Indii bez buddyzmu, głównego towaru eksportowego" kraju. Jego materialnego dziedzictwa, skarbów architektury i arcydzieł anonimowych mistrzów. Nie ma wreszcie Indii bez dżinizmu i sikhizmu, chrześcijaństwa, bahaizmu i zaratusztria-nizmu, czy wreszcie bogatej palety sekt i szkół, w których można spotkać wielu naszych rodaków.
Dzięki kontemplacji setek fotografii nabieramy poczucia obecności w czymś kompletnie różnym od naszego doświadczenia cywilizacyjnego, niesłychanie pociągającego acz kompletnie niepojętego. Takie są Indie. Naprawdę.

ANGORA; 2010-01-14

Fotografie są dopełniane przez słowa komentarza, które sprawiają, że wyjątkowy kraj i zamieszkujący go ludzie stają się bliżsi. Najnowszy album Wydawnictwa Bezdroża pt. "Indie. w poszukiwaniu sacrum" autorstwa Emilii i Rafała Kubików, wydany w serii "Obrazy świata", pozwala wkroczyć w świat nieogarniony, tajemniczy i pełen głębi. Pozwólmy się w tę piękną podróż zaprosić. Indie, obszarowo ponad dziesięciokrotnie większe od Polski, gromadzą dziedzictwo cywilizacji, której początki sięgają drugiego tysiąclecia przed naszą erą. W przeciągu wieków na terenie półwyspu egzystowały obok siebie lub następowały po sobie plemiona i ludy o całkowicie odmiennym stopniu rozwoju i sposobie życia. Wypracowały one niezwykle bogatą kulturę, której głównym wyznacznikiem jest głębokie zaangażowanie w życie religijne. W Indiach sfera ducha przenika życie świeckie i jest niemal tak samo dostępna, jak rzeczywistość materialna. Tutaj narodziły się cztery wielkie religie - hinduizm, buddyzm, dźinizm oraz sikhizm, a dwie inne - chrześcijaństwo i islam - znalazły podatny grunt do rozwoju.
Efektowne zdjęcia Emilii i Rafała Kubików podążają śladami indyjskiego sacrum. Podczas wielu swoich podróży autorzy przemierzyli niemal cały półwysep, dając się przeniknąć tamtejszą atmosferą i poznając indyjską filozofię życia. Swoją najdłuższą, siedmiomiesięczną wędrówkę wspominają następująco: "Z dużą ciekawością chłonęliśmy obrazy, zapachy i smaki odwiedzanych miejsc, z zapartym tchem oglądaliśmy ceremonie religijne i święte miejsca, które zawsze przyciągały nas w sposób szczególny. Podróżowaliśmy często w towarzystwie hinduskich pielgrzymów. Wraz z nimi wędrowaliśmy po górskich szlakach pielgrzymkowych, spaliśmy we wspólnych namiotach i jedliśmy w polowych hangarach zbudowanych w tym celu na szlaku".
Zamieszczone w albumie fotografie ukazują mieszkańców Indii na co dzień i od święta. Zdjęcia zgiełkliwych ulic, handlarzy na bazarach czy rolników orzących ziemię przeplatają sceny intymnego kontaktu z bóstwem i religijnego uniesienia podczas hucznych festiwali. To Indie autentyczne: pełne kontrastów, barw i odcieni, miejsc znanych oraz takich, do których docierają tylko nieliczni. Te, które najbardziej zapadły w pamięć, stanowią treść niniejszej książki.
Wyobrażeń na temat Indii przybywa, można jednak założyć, że żadne nie odda w pełni tutejszego mikrokosmosu. Dobrze ujmuje to buddyjska przypowieść o trzech ślepcach spierających się o wygląd słonia. Niewidomy, który dotknął trąby, stworzył sobie w głowie obraz zwierzęcia podobnego do węża, kolejny, na podstawie ucha, uznał, że słoń przypomina wachlarz, ostatni zaś, dotykając nogi, przyrównał zwierzę do potężnego, stabilnego filara. Każde z tych przekonań niesie w sobie ziarno prawdy, żadne jednak nie jest prawdą ostateczną.

Naturalnie; 2009-11-30

Wydawnictwo "Bezdroża" opublikowało kolejną książkę poświęconą Indiom. Przy czym tych samych autorów, którzy napisali chyba najlepszy dotychczas w języku polskim przewodnik po Północnych Indiach ( oraz Goa i Nepalu ), zrecenzowany przeze mnie w Globtroter Info w lipcu br. Tym razem jest to album wydany w serii "Obrazy Świata".
Zawiera on ( łącznie z okładkowym ) 189 zdjęć, w tym wiele znakomitych, w sumie 6 autorów. O swojej fascynacji Indiami i podróżach po tym subkontynencie - w tym ostatniej najdłuższej, 7 - miesięcznej, autorzy wspomnianego już przewodnika oraz albumu, Emilia i Rafał Kubikowie, napisali we wstępie:
"...Był to czas magiczny: czas włóczęgi, pełnej wolności i smakowania świata, jednocześnie też czas "wgryzania się" w Indie i ich kosztowania. W trakcie tych kilku miesięcy przemierzyliśmy prawie cały subkontynent. Z ciekawością chłonęliśmy obrazy, zapachy i smaki odwiedzanych miejsc, z zapartym tchem oglądaliśmy ceremonie religijne i odwiedzaliśmy święte miejsca. Bo indyjska duchowość przyciągała nas w sposób szczególny i właściwie to poszukiwanie sacrum za każdym razem wyznaczało trasy naszych wędrówek.".
Rozumiem ich doskonale, gdyż również jestem zafascynowany Indiami, chociaż zdołałem w nich poznać o wiele mniej miejsc, niż odwiedzili i sfotografowali młodzi autorzy. Przygotowując album, w którym ich zdjęcia dominują, nie ograniczyli się do doboru ilustracji. Napisali też, poza wstępem, ciekawą część Oto Indie prezentującą ten kraj, jego geografię, historię - z podkreśleniem najważniejszych w niej okresów od IV tysiąclecia p.n.e. po współczesność, kulturę - koncentrując się na świętych księgach i literackich objawieniach, pieśniach, tańcu i teatrze oraz społeczeństwo z jego językowym tyglem ( 1576 rdzennych języków i dialektów ! ), tradycjami i nowoczesnością.
Natomiast zdjęcia podzielili w albumie na dwie części tematyczne. Ludzie i ich życie to: Mozaika ras i charakterów, Na co dzień i od święta, W mieście, Na wsi. Natomiast Święte Indie przedstawiają trzy główne: hinduizm, islam, buddyzm oraz pięć innych religii: dźinizm, sikhizm, chrześcijaństwo, bahaizm i zaratusztrianizm. Każdą z nich poprzedzając, niekiedy dosyć obszernym, wstępem informacyjnym. W przypadku hinduizmu są to np. Święte rzeki, Pielgrzymowanie, Święte miejsca, Święta i życie religijne, Święci mężowie, Sztuka religijna. W rozdziale Islam: Indie Wielkich Mogołów, Sufizm, Kaszmir, Architektura i sztuka.
Dobór zdjęć - jak już wspomniałem wielu znakomitych - jest ciekawy, chociaż te same tematy można by przedstawić oczywiście setkami innych. Niektóre mnie nawet trochę rozczarowały. Np. jeden z cudów świata - Mauzoleum Tadż Mahal w Agrze przedstawia na jednym zdjęciu tylko jego główną część poprzez sylwetki fotografujących je turystów, drugie, przeciętne artystycznie i technicznie, fragment tego kompleksu architektonicznego od strony wyschniętego koryta rzeki Jamuny.
Brakuje mi zdjęć tak ważnych w architekturze Indii, a zarazem niezwykle "fotogenicznych" obiektów, jak sławne twierdze - chociażby Czerwony Fort w New Delhi czy Fort Amber, lub pałace - np. Pałac Wiatrów w Dżajpurze. Zaskakuje brak fotografii jakiegokolwiek miejsca kultu zaratusztrianizmu, czy przepięknej świątyni bahaistycznej - słynnego, marmurowego "Kwiatu Lotosu" w New Delhi. Zwłaszcza, że jest kilka, raczej banalnych, katolickich. Sikhizm reprezentuje kilkakrotnie najsłynniejsza, Złota Świątynia w Amrisatrze, chociaż bardzo ciekawa jest również ich świątynia w New Delhi.
Ale równocześnie jest w tym albumie wiele przepięknych zdjęć. Zwłaszcza portretowych, typów ludzkich, dzieci czy architektury i sztuki, że wymienię z tych ostatnich Mauzoleum Akbara w Sikandrze, ołtarz bogini Sitapatra w Sankar Gompa w Lehu, Toranę - bramę do stupy w Sanći, minaret Kutub Minar w Delhi czy wejście do mauzoleum Alego Hamadana w Śrinagarze.
Te subiektywne uwagi krytyczne nie zmieniają faktu, że jest to w sumie piękny i wartościowy album, który mogę polecić do oglądania oraz czytania zarówno ludziom zafascynowanym Indiami, jak i tym, którzy jeszcze w nich nigdy nie byli. Bo na pewno zachęci ich do podróży oraz poznawania tego baśniowego, chociaż równocześnie pełnego niewyobrażalnych kontrastów i nędzy, regionu świata.

globtroter.info; 2009-11-30

Według autorów albumu "Indie. W poszukiwaniu sacrum" Emilii i Rafała Kubików piękna Indii nie da się pokazać lepiej poprzez zdjęcia. Fotografie z ich siedmiomiesięcznej podróży składają się na opisywaną publikację. Pokazano mieszkańców Indii na co dzień i od święta. Autorom zależało, aby kraj, który ich fascynuje, pokazać w sposób autentyczny. Podkreślają jednak, że każdy może odbierać go inaczej i na co innego zwracać uwagę.

mediamikser.pl; 2009-11-17

Nie jest łatwo przekazać ducha i atmosferę kraju, w którym życie codzienne wypełnia poczucie stałej obecności sacrum. Fotografie są dopełniane przez słowa komentarza, które sprawiają, że wyjątkowy kraj i zamieszkujący go ludzie stają się bliżsi. Najnowszy album Wydawnictwa Bezdroża pt. "Indie. w poszukiwaniu sacrum" pozwala wkroczyć w świat nieogarniony, tajemniczy i pełen głębi.
Indie, obszarowo ponad dziesięciokrotnie większe od Polski, gromadzą dziedzictwo cywilizacji, której początki sięgają drugiego tysiąclecia przed naszą erą. W przeciągu wieków na terenie półwyspu egzystowały obok siebie lub następowały po sobie plemiona i ludy o całkowicie odmiennym stopniu rozwoju i sposobie życia. Wypracowały one niezwykle bogatą kulturę, której głównym wyznacznikiem jest głębokie zaangażowanie w życie religijne. W Indiach sfera ducha przenika życie świeckie i jest niemal tak samo dostępna, jak rzeczywistość materialna. Tutaj narodziły się cztery wielkie religie - hinduizm, buddyzm, dźinizm oraz sikhizm, a dwie inne - chrześcijaństwo i islam - znalazły podatny grunt do rozwoju.
Efektowne zdjęcia Emilii i Rafała Kubików podążają śladami indyjskiego sacrum. Podczas wielu swoich podróży autorzy przemierzyli niemal cały półwysep, dając się przeniknąć tamtejszą atmosferą i poznając indyjską filozofię życia. Swoją najdłuższą, siedmiomiesięczną wędrówkę wspominają następująco: "Z dużą ciekawością chłonęliśmy obrazy, zapachy i smaki odwiedzanych miejsc, z zapartym tchem oglądaliśmy ceremonie religijne i święte miejsca, które zawsze przyciągały nas w sposób szczególny. Podróżowaliśmy często w towarzystwie hinduskich pielgrzymów. Wraz z nimi wędrowaliśmy po górskich szlakach pielgrzymkowych, spaliśmy we wspólnych namiotach i jedliśmy w polowych hangarach zbudowanych w tym celu na szlaku".
Zamieszczone w albumie fotografie ukazują mieszkańców Indii na co dzień i od święta. Zdjęcia zgiełkliwych ulic, handlarzy na bazarach czy rolników orzących ziemię przeplatają sceny intymnego kontaktu z bóstwem i religijnego uniesienia podczas hucznych festiwali. To Indie autentyczne: pełne kontrastów, barw i odcieni, miejsc znanych oraz takich, do których docierają tylko nieliczni. Te, które najbardziej zapadły w pamięć, stanowią treść niniejszej książki. Wyobrażeń na temat Indii przybywa, można jednak założyć, że żadne nie odda w pełni tutejszego mikrokosmosu. Dobrze ujmuje to buddyjska przypowieść o trzech ślepcach spierających się o wygląd słonia. Niewidomy, który dotknął trąby, stworzył sobie w głowie obraz zwierzęcia podobnego do węża, kolejny, na podstawie ucha, uznał, że słoń przypomina wachlarz, ostatni zaś, dotykając nogi, przyrównał zwierzę do potężnego, stabilnego filara. Każde z tych przekonań niesie w sobie ziarno prawdy, żadne jednak nie jest prawdą ostateczną.

e-gory.pl; 2009-11-17